DERLEME
EBU YASİR CİHAN ELMAS
16.06.2016 –PERŞEMBE

RAMAZAN AYINI HAKKIYLA İKAME ETME BABI

Ebû Hüreyre (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) şöyle
buyurdu:
“Yanında ismim anıldığı halde bana salavat getirmeyen kimsenin
burnu yerde sürtünsün. Ramazan ayına girdiği halde günahlarını
bağışlatmadan Ramazandan çıkan kimsenin de burnu yerde sürünsün.
Yanında anne ve babası ihtiyarlamalarına rağmen onları razı
etmediğinden dolayı Cennete giremeyen kimsenin burnu yerde
sürtülsün.” Abdurrahman diyor ki: “Zannedersem anne ve babasından
biri” demiş 1

VAKTİNDEN ÖNCE ORUCU YİYEYİN KİŞİNİN ÇEKECEĞİ AZAB

Ebu Umame el-Bahili (r.a) şöyle rivayet etmiştir: Resulullah (s.a.v)’in
şöyle buyurduğunu işittim:
“Ben uyuyorken, iki adam gelip iki koltuğumdan tutarak çıkması zor bir
dağa götürdüler ve:
“Buraya çık” dediler.
Ben de:
“Çıkamam” deyince:
“Biz onu sana kolaylaştırırız” dediler.
Bunun üzerine dağa çıkmaya başladım. Ortasına gelince aniden kuvvetli
sesler duyuldu.
Ben, “Bu sesler nedir?” deyince:
“Cehennem halkının feryadı” dediler.
Tekrar gitmeye başladık. Bir de gördük ki avurtları yarılmış, bu
yarıklardan kanlar akan, ayakları bağlanmış bir topluluk!
Ben, “Bunlar kim?” dedim.
“Oruçlarını vaktinden önce yiyenler ” dediler. 2

RAMAZAN AYININ TESPİTİ NE İLE OLUR

“Sizden her kim hilali görürse oruç tutsun”3

2 et-Tergîb ve’t-Terhîb, 2/453 Sahih
3 Bakara 185

Hadisi şerifte haber verildiği üzere bir ayın başlangıcı ancak hilali görme
şartına bağlanmıştır.

BİR AY YİRMİDOKUZ VEYA OTUZ GÜNDÜR

İbn Ömer (r.a.)’dan; “Rasulullah (s.a.v) şöyle buyurdu” demiştir: “Ay yirmi
dokuz (gün)dür. (Ramazan) hilali(ni) görünceye kadar oruca başlamayınız,
(Şevval) hilâli(ni) görünceye kadar da oruca son vermeyiniz. Eğer hava
kapalı olursa ayı otuz gün olarak takdir ediniz. (Şabanı otuza
tamamlayınız).”4

HAVA KAPALI VEYA BULUTLU OLDUĞU ZAMAN AYI OTUZ
GÜNE TAMAMLAYIN

İbn Abbas (r.a)’dan; “Rasulullah (s.a.v) şöyle buyurdu” demiştir.
“Bir iki gün oruç tutmakla Ramazanın önüne geçmeyin. Ama birinizin
(eskiden beri) tutmakta olduğu bir orucu varsa, o müstesna! O (Ramazan
hilali)nu görünceye kadar oruca başlamayınız ve (Şevval hilalini)
görünceye kadar da oruca devam ediniz. Eğer hilalin önüne bir bulut
girerse, (Ramazanın) sayısını otuza tamamlayınız, sonra bayram yapınız.
Halbuki (bazen) ay yirmi dokuzdur.” 5

4 Ebu Davud Oruç 2320
5 Ebu Davud 2327 Elbani Sahih Demiştir

Abdullah b. Ebi Kays (r.a)’dan rivayet edildiğine göre şöyle demiştir : Aişe
(r.h) nın şöyle dediğini işittim : Resulullah (s.a.v) şaban ayının günlerini
saydığı gibi başka ayların günlerini saymazdı. Sonra ramazan hilalini
görünce oruç tutardı, eğer hilal gizli kalırsa Şaban’ı otuza tamamlar, sonra
oruç tutardı6

HİLALİ GÖZETLEMEK ASHABIN AMELLERİNDENDİR

İbni Ömer (r.a)’dan. Şöyle dedi: İnsanlar ayı görmek için toplandılar.
Resulullah (s.a.v)’e ayı gördüğümü haber verdim. Bunun üzerine kendisi
oruca başladı, insanların da oruç tutmalarını emretti7

HİLALİ GÖREN SADIK KİŞİNİN HABERİ İLE AMEL ETMEK

Değerli kardeşlerim Allah azze ve celle kitabında

“Ey iman edenler! Size bir fasık bir haber getirirse, bilmeyerek bir
topluluğa zarar verip yaptığınıza pişman olmamak için o haberin
doğruluğunu araştırın.” Buyuruyor.8
Bu ayetin mefhumu muhalifi ise size doğru sözlü biri haber getirdiği
zaman onunla amel edin demektir. Tıpkı kıblenin değişmesinde haberi
getiren kişinin haberi ile amel edildiği gibi.

İbni Ömer (r.a)’dan. Şöyle dedi: İnsanlar ayı görmek için toplandılar.
Resulullah (s.a.v)’e ayı gördüğümü haber verdim. Bunun üzerine kendisi
oruca başladı, insanların da oruç tutmalarını emretti9

“ …İki Müslüman ramazan hilalini gördüklerine şahitlik ederlerse oruç ve
iftar (yani ramazanı bitirin) yapın10

ORUÇ TUTMAYA NE ZAMAN BAŞLANIR?

Abdullah ibn Umer’den gelen nakilde Allah Rasul’u (s.a.v) :

“Ramazan hilalini görünceye kadar oruç tutmayınız, Şevval hilalini
görünceye kadar da bayram etmeyiniz. Şayet hava bulutlu olur da hilali
göremezseniz orucu otuza tamamlayınız.” 11

8 Hucurat 6
9Ebu Davud 2342 – Elbani “Sahih” demiştir.
10 Nesei.2116 Elbani “Sahih” demiştir.
11 Buhari Sıyam -11

“ORUÇ ORUÇ AÇTIĞINIZ GÜNDÜR HADİSİ” ve RU’YETİ TERK EDEREK
HESAB İLE ORUCA BAŞLAMAK
HAKKINDA

Hammâd b. Zeyd, Ebû Hureyre (r.a)’den rivayetinde, Rasulullah (s.a.)’ı da
zikrederek (Hadisin merfu olduğuna işaret etti, ona göre Rasulullah (s.a.v)
şöyle buyurdu;
“…ve Ramazan bayramınız; orucu açtığınız gün, kurban bayramınız
kurban kestiğiniz gündür, Arafat’ın tamamı vakfe yeridir. Mina’nın
tamamı kurban kesme yeridir. Mekke’nin tüm geniş yolları da kurban
kesme yeridir. Müzdelife’nin her tarafı da vakfe yeridir12

YUKARIDAKİ HADİSİ ŞERH EDEN HADİS

Ramazan bayramınız; orucu açtığınız gün, kurban bayramınız kurban
kestiğiniz gündür, hadisini şahsi görüşler ile beyan edilmemeli bu hadisi
şerh eden başka hadislere bakmalıyız. Zira bu rivayeti anlamamızı
kolaylaştıran hadis ise şöyledir.

…Rib’îy b. Hırâş, Rasulullah (s.a.v)’ın ashabından bir zatın şöyle dediğini
rivayet etmiştir:
“Ramazanın son (30.) günü, insanlar (bayram konusunda) tereddüt ettiler.
İki bedevî gelip Rasulullah (s.a.)’ın huzurunda (Allah’a) yemin ederek dün
akşam üzeri hilalî gördüklerine şahitlik ettiler. Bunun üzerine Rasulullah
(s.a.) halka, oruçlarını açmalarım emretti.
Halef (b. Hişam), rivayetinde “…ve ertesi gün namazgahlarına gitmelerini
(emretti)” cümlesini ilâve etti13

İZAH

“Ramazan bayramınız; orucu açtığınız gün, kurban bayramınız
kurban kestiğiniz gündür” hadisi ile istidlal ederek kişinin kendi beldesine
uymasını vacib görenler hadisi dikkatli okuduklarında göreceklerdir ki
gelen bedevilerin şahitliği ile Rasulullah ve ashabı oruç bozmuşlardır. Eğer
durum muhaliflerin iddia ettikleri gibi olsaydı gelen iki kişi o topluma
uymalı ve onlar oruca devam etmeliydiler.
İbn Hacer (rhm) Fethu’l Bari’de

“Sizden biri ramazanın önüne oruç ile geçmesin” hadisini şerh ederken,
takvim hesabını ru’yete takdim edenlere reddiye olarak şöyle demektedir.

“Rafiziler, Hesapla (takvimler) oruç tutmayı, hilalin görünmesine takdim
etmişlerdir.”14
Bizim beldemiz (Türkiye) ramazan veya bayramın tespitini ru’yete
göre değil takvime göre yapmaktadır. Binaenaleyh bu konuda onlardan
gelen habere itibar edilmez.

13 Ebu Davud 2339 Elbani Sahih
14 İbn Hacer Feth’ul Bari Oruc b. 14 “Ramazanın Önüne Bir veya iki İle Geçmeyin” Bab-ı
n.1815

“Orucun başlaması ve bitmesinin öğrenilmeye (astronomiye) ihtiyaç
duyulmadan sadece keskin görüşlü olanın idrakine (hilali görmeye)
bağlanmış olması İslam şeriatinin kolaylığındandır. Şayet (oruca başlamak
ve bitirmek) astronomi hesabına bağlanmış olsaydı, bir çok beldede bu ilmi
bilmeyenlerin bulunması ve bu hesabı iyi bilmediklerinden dolayı
Müslümanlar için meşakkat olurdur”16

Yine İbn Mulakkin şöyle der:

“Hilalin görüldüğü beldelerin oruç tutmaları gerekli olur. Hilali görmemiş
olan beldelere gelince onlar oruç tutmazlar. Çünkü oruç ru’yet (hilali
görme) şartına bağlanmıştır”17

15 İbn Mulakkin / Şerhu’l Umde 7/178
16 İbn Battal / Şerhu Sahihi’l Buhari 4/ 27
17 Şerhu İbnu’l Mulakkin 5/ 181,182

MEZKUR BAHİS HAKKINDA MUHTELİF FETVALAR
AYIN BAŞLANGICINI TESPİT ETME YOLU

SORU: Kameri ayın başlangıcı hangi yolla sabit olur

CEVAP:

Rasulullah (s.a.v)’den gelen sahih hadisler şaban ayının otuzuncu
gecesi güneş battıktan sonra güvenilir bir kişi hilali gördüğü zaman veya
ramazan ayının otuzuncu gecesi güvenilir kişiler hilal gördükleri zaman
bu görüşün muteber olduğuna, görüş müddei ister 10 dakika ister daha az
veya çok olsun güneş battıktan sonra hilalin ufukta kaldığı süreye itibar
edilmeksizin ayın başlamasının bu gözlem ile bilineceğine dalalet
etmektedir. Çünkü burada güneş batıktan sonra hilalin batması için belirli
bir dakika sınırlamasına delalet edecek bir şey sahih hadislerin içinde
geçmemektedir. Memleketimizde ki büyük alimler topluluğunun meclisi
bu zikrettiğimiz görüşü uygun görmüştür. 18

RAMAZAN AYI NE ILE SABIT OLUR

SORU: Ramazan ayı ne ile sabit olur?
CEVAP:
Rasulullah (s.a.v) ‘in “ Hilali gördüğünüz de oruç tutun hilali
gördüğünüzde bayram edin, hava kapalı olurda göremezseniz şabanı otuz
güne tamamlayın” buyruğu dolayısıyla ramazan ayının girişi ya ramazan
hilalinin görülmesiyle ya da şabanın otuz güne tamamlanmasıyla sabit
olur. 19
SORU:
Hilali tek basına gören ve insanlarla birlikte oruç tutmayan kişinin hükmü
nedir?

18 Feteva el-Lecnetu’d Daimetu li’l Buhusi’l İlmiyyeti ve’l İfta
19 İİbn Useymin Fıkhu’l İbadat s.182

CEVAP:
Hilali tek başına gören kimsenin şer’i mahkemeye bunu bildirmesi ve
şahitlik etmesi gerekir. Ramazan ayının girişini hakim kabul ederse ve
şahitliğine hükmederse bir kişinin şahitliği ile sabit olur. Baz alimlere göre
onun oruç tutması gerekir. Çünkü o hilali gördüğüne kesin olarak
inanmaktadır. Rasulullah (s.a.v) “hilali gördüğünüz zamana oruç tutunuz”
buyurmuştur. Bu adam da hilali görmüştür.
Bazı alimler ise şöyle demişlerdir. Bu kişinin oruç tutması gerekmez.
Çünkü “oruç, insanların oruç tuttuğu gündür. Bayramda insanların
bayram yaptığı gündür.” Onun cemaate uyması tek başına hareket
etmesinden daha hayırlıdır. Diğer bazı alimlerde daha ayrıntılı hüküm
vermişler ve şöyle demişlerdir.
Gizlice oruç tutması gerekir. Hilali gördüğü için orucu tutması cemaate
muhalefeti göstermemesi için ve bu orucun gizli olması gerekir.20
HERHANGİ BİR AYIN HİLALİNİN GİRDİĞİ NASIL BİLİNİR
SORU: Herhangi bir ayın mesela Ramazan ayının (yani hilal) girdiği nasıl
bilinebilir?
CEVAP:
Hilal, ayın, güneşin batışından sonra kaybolacak şekilde görülmesidir.
Güneş battıktan sonra hilal görüldüğü zaman bir sonraki kameri ayın
girdiği kesinleşmiş olur. Bunu ancak keskin görüş sahibi görebilir.21

20 İbn Useymin Fıkhu’l İbadat s.172 , (Bunların biri sadece birer kavildir. İsabet eden de
vardır hata edende)
21 İbn Cibrin Fetava es-Sıyam s.23

HER MÜSLÜMAN KENDİ ÜLKESİNDE BULUNAN MÜSLÜMANLARLA
BERABER ORUC TUTAR VE BAYRAM YAPAR MI?

SORU:

İslam devletlerinden birisinde mesela Suudi Arabistan’da Ramazan ayının
girdiği kesinleştiği ve diğer ülkelerde de ramazanın girdiği ilan edilmediği
zaman hüküm nedir? Suud ile birlikte mi oruç tutacağız iki devlette
durum farklıyken ne yapacağız?
CEVAP:

Her Müslüman kendi ülkesinde bulunan Müslümanlarla beraber oruç
tutar ve bayram yapar. Müslümanların kendi bulundukları bölgede hilali
görmeye ihtimam göstermeleri, bölgelerinden uzakta bulunan başka bir
yerde hilalin görünmesiyle oruca başlamamaları gerekir. Çünkü hilal farklı
yerlerde farklı zamanlarda görülebilir. Bazı Müslümanların gayrı İslami
bir devlette bulunmaları ve etraflarında hilali gözetlemeye ihtimam
gösteren Müslümanların olmaması durumda onların Suud ile birlikte
oruç tutmalarında herhangi bir sakınca yoktur. 22

“ETRAFINDA HİLALİ GÖZETLEMEYE İHTİMAM GÖSTEREN
MÜSLÜMAN OLMAMASI DURUMUDA ….”

Değerli kardeşlerim fetvanın bu kısmı önemli bir izahtır. Zira Türkiye de
sözünü az önce zikrettiğimiz gibi yani İbn Hacer’in dediği gibi ramazan ve
bayramların tesbiti rafizilerin ameli olan takvim hesabı ile yapılmaktadır.
Yani yıllar öncesinden yapılan tarih beyanları ile ramazana başlanılıyor ve
bitiriliyor. Bu durumda bizler Türkiye dışında hilali gözetleyenlerin
haberlerini beklemek zorunda kalıyoruz.

22 Salih İbn Fevzan el-Munteka min Fetava es-Şeyh Salih ibn Fevzan 3/124
Fetvada dikkat edilecek husus şudur ki; Şeyh, hilali görmeye ihtimamdan
bahsetmektedir. Ancak bizim ülkemiz (Türkiye’de) de hilal/ramazan bir veya birkaç yıl
öncesinden alınan kararla ilan edilmektedir. Bu durum ise sarih sünnete muhalefet
etmektir.

AFRİKALILARIN MEKKELİLERİN RU’YETİ İLE ORUÇ TUTMALARI
MÜMKÜN MÜDÜR?

CEVAP:
Sudi büyük alimler kurulundan bu konu ile ilgili bir karar çıkmış olup
muhtevası şöyledir.
1- Hilallerin farklı yer ve zamanalar da görülebileceği aklen ve
hissen zorunlu olarak bilinen şeylerdendir. Alimlerin hiç biri bu
konuda ihtilaf etmemiştir. Müslüman alimler arasında ki ihtilaf
sadece metalin ihtilafı (hilalin farklı yer ve zamanalar da
görülmesine) itibar edilip edilemeyeceği konusunda vuku
bulmuştur.
2- Metalin ihtilafına itibar edip etmeme meselesi içtihada konu olan
nazari meselelerden birisidir. İlimden ve dinden nasibi olanlar
arasında bu konuda ihtilaf vardır. Bu ihtilaf içtihadında isabet
edene iki sevap hata edene tek sevap aldığı bir ihtilaflıdır.
İlim adamları bu konuda iki görüşe ayrılmışlardır. Onlardan bir
kısmı metalin ihtilafına itibar edileceği görüşündedir. Bir kısmı
edilmeyeceği görüşündedir. Her iki grupta kitap sünnetten
deliller getirmişlerdir. Bazen her iki grupta kendi görüşlerini aynı
ayet ile ve hadis ile delillendirmişlerdir. Söz konusu ayet şudur

“Sana hilal şeklinde yeni doğan ayları sorarlar De ki : onlar insanlar ve
özellikle hac için vakit ölçüleridir”23
Hadis ise şudur .: “Hilali gördüğünüzde oruç tutunuz. Hilali gördüğünüz
zaman orucu bırakınız.”

23 Bakara 18

Kurulun gördüğü itibar ve sahip olduğu güç sebebi ile ve bu meseledeki
ihtilafın korkutucu sonuçlar doğuracağı etkisinin olmamasındandır. Göz
önünde bulundurarak denilebilir ki bu dinin ortaya çıkışının üzerinden
14 asır geçtiği halde İslam ümmetinin tek bir ru-yet üzerin birleştiği bir
dönemin olduğunu bilmiyoruz. Bu sebeple büyük alimler kurulu üyeleri
uygulamanın olduğu gibi bırakılması, bu konunun irdelenmemesi ve her
bir İslam devletinin bu meselede işaret edilen iki görüşten birini kendi
alimleri vasıtasıyla tercih etme hakkına sahip olduğu, çünkü her iki
görüşünde kendisine ait delilleri ve dayanağının olduğu görüşündedir.
3- Kurul meclisi hilallerin hesapla tespiti meselesinin kitap ve
sünnette geçen bilgileri ve ilim adamlarının bu konuda ki sözleri
incelediği ve şer’i meselelerde hilallerin tesbiti konusunda hesaba
itibar edilmeyeceğini oy birliği ile kararlaştırdı.
Çünkü Rasulullah (s.a.v) şöyle buyurmuştur. “Hilali gördüğünüz zaman
oruç tutunuz hilali gördüğünüz zaman bayram ediniz. Hilali görmedikçe
oruç tutmayınız. Hilali görmedikçe bayram yapmayınız. Bu manada başka
delillerde vardır.24
Ayrıca mesele sadece oruç değil aynı zamanda bayram namazı, teşrik
tekbirleri, haram olan günde oruç tutmuş olmak, kurban bayramında ise
kurban kesmiş olmaktır. Zira kurban bayramından önce kesilen kurban
sadece sadakadır kurban sayılmaz.

24 Feteva el-Lecnetu’d Daimetu Li’l Buhusi’l İlmiyyeti ve’l İfta. Fetva no. 3

ORUCA BAŞLAMADA ASTRONOMİK HESABA GÜVENİLİR Mİ
YOKSA MUTLAKA HİLALİ GÖRMEK GEREKİR Mİ?

Allah ve Rasul’u bidayeti ru’yete bağlamıştır. Astronomik hesaplara veya
yıldızların hareketine bağlamamıştır. Astronomi ilmine müracaat etmek
bid’attir.25

RAMAZAN HİLALİNİ GÖRMEDE HESABA GÜVENMEK

Din, hesaba dayanma esasına değil, ru’yet esasını getirmiştir.
Çünkü Rasulullah (sav) :

“Bizler yazmayı ve hesabı bilmeyen bir topluluğuz” demiştir.
KAİDE: Alimler “ Ümmilik zail olsa bile hüküm hilali görmektir”
demişlerdir.

HİLALİ GÖRMEDE ALETLERDEN YARARLANMAK
HİLALİ GÖRMEYİ TERK ETMEK
VE
HESABA İTİBAR ETMEK

Hilali görmek için gözlem aletlerini kullanmak caizdir ancak Ramazan
ayının başlangıcında ve bayramın tespitinde astronomik bilgilere

25 Lecnetu’d-Daimetu li’l-Buhusi’l İslamiyyerti ve’l İfta, Fetva no: 386
“Astronomi ilmine müracaat etmek bid’attir” sözüne gelince; İslam, ilme ve bilme önem
veren bir dindir ancak ramazan ayının tespitini yukarıda zikrettiğimiz sebeplerden
dolayı hesaba değil ru’yete bağlanmıştır. Binaenaleyh takvim hesabını ru’yete takdim
etmek sünnete muhalif olmaktır bu sebeple de bid’attir

dayanmak caiz değildir. Çünkü Rasulullah bunların tümü için hilali görme
şartı koşmuştur. 26
Alimler birliği Hilalin tesbiti konusunda hesaba itibar edilmeyeceğini oy
birliği ile kararlaştırdı.27

BAHSİN HULASASI

Mezkur naslardan sonra açıkça anlaşılmıştır ki Ramazan ayı veya
sair ayların bidayeti de nihayeti de ru’yet şartına bina edilmiştir. “Hilali
gördüğünüzde …” hadisi bu şartın delilidir. Takvim hesabı ile oruca
başlamanın veya bitirmenin ise naslara muhalif olduğu görüldüğü gibi
Rafızilerin amellerinden olduğu da zikredildi.
Üzerinde en çok konuşulan “Oruç oruç tuttuğunuz gündür”
hadisine gelince; insanların kısmı azamı bu meseleyi hakkıyla tefakkuh
edememişlerdir. Elbette ki oruç da bayram da topluca eda edilen
ibadetlerdendir. Ancak asıl olan şu ki; kendilerine uyulacak olan toplum,
hilali görme usulünde sarih sünnete muhalefet etmemiş olmalıdır. Oysaki
yaşadığımız belde Türkiye, yıllar öncesinden yapılan astronomik
hesaplarla ramazan ayının bidayetini ve nihayetini tespite kalkışarak
Rasulullah’ın emirlerine muhalefet etmiştir. Hal böyle olunca

“ Halıka isyan olan yerde mahluka itaat yoktur”28
hadisi gereğince toplum
nazarı itibare alınmamalıdır. Ne yazık ki beldemiz hilalin tespitinde
Halık’a isyan etmiştir. Binaenaleyh bizlere düşen de sünnete ittiba edilerek
tesbit yapılan beldelere göre ramazan ayına başlamak ve bitirmektir.
Gönlümüzde yatan ise bizim beldemizinde ru’yeti nazarı itibare alarak

26 Ed-Dureru’s-Seniyyefi’l Ecvibeti’n-Necdiyye 5/310
27 FETEVA EL-LECNETU’D- DAİMETU Lİ L-BUHUSİ’L-İLMİYYETİ VE’L İFTA,FETVA NO 1657
28 İbn Ebi Şeybe / Musanned 34406 – Şeyh Elbani “Sahih” demiştir.

sünnete ittiba etmesidir. Şayet durum ümid ettiğimiz gibi olursa bize
düşen de beldemizle beraber oruca başlamak ve bitirmek olur.

SELAM HALIKA İSYAN OLAN YERDE MAHLUKA İTAAT ETMEYENLERİN
ÜZERİNE OLSUN!

Nesei / Kubra’da 3286 – İbn Huzeyme / Sahihinde 1986- İbn Hibban 7491 de tahric etmiş, Şeyh Elbani et-Tergîb ve’t-Terhîb, 2/453 de tashih etmiştir. Lafız Nesei’ye aittir.

RAMAZAN AYINA BAŞLAMA VE BAYRAM ZAMANINI TESBİT HUSUSUNDA “TOPLUMA UYMAK” HAKKINDAKİ RİVAYETLER NASIL ANLAŞILMALIDIR? yazısı ilk önce üzerinde ortaya çıktı.

Allah’ım Receb Ve Şa’banı Bize Mübarek Kıl Ve Bizleri Ramazana Ulaştır

Rivayetin Sıhhat Durumu: Receb ayı girdiğinde Rasulullah (sav): “Allah’ım Receb ve Şa’ban ayını
bize mübarek kıl ve bizleri Ramazana ulaştır” derdi.

Rivayetin Tahric Ve Tahkiki

Bu rivayeti İmam Ahmed’in oğlu Abdullah, “Zevâidu’l-Musned”de,
2346.
Taberânî, “el-Mu’cemu’l-Evsat”, hadis no: 3939.
Beyhakî, “Şuabu’l-Îmân“, hadis no: 3534.
Ebu Nuaym, “Hilyetu’l-Evliyâ ve Tabekâru’l-Asfiyâ”, 6, 269 tahric
etmişlerdir.

İmam Ahmed, Müsned 1/259 da Abdullah bize Ubeydullah ibn
Umer’den tahdis etti o da Zaide ibn Ebi Rakkad’dan o da Ziyad enNemiri’den o da Enes ibn Malik’den dedi ki: “…”

İbn Sunni /Amelu’l Yevmi ve’l Ley 659 da İbn Mun’i tariki ile bize
Ubeydullah ibn Umer el-Kavariri’den “…”
Beyhaki Şuabu’l İman 3/375 de Ebu Ubeydullah el-Hafız ondan Ebu
Bekr Muhammed ibn Muemmel ondan da Fuayl ibn Muhammed esŞa’rani ondan da Kavariri “…”

Ebu Nuaym / Hilye 6/269 da Habib b. Hasan ve Ali ibn Harun dediler
ki bize Yusuf el-Kadı bize Muhammed ibn Ebi Bekr ondan da Zaid ibn
Ebi Rakkad “…”
Bezzar Müsned (Muhstasar Zevaidi Bezzar 1/285,402) Ahmed ibnMelik
el-Kuşeyri o da Zaid’den “…”

Bu Rivayette İki Tane İllet Vardır

• 1- Zaid ibn Ebi Rakkad

Buhari onun hakkında “Munkeru’l Hadis” demiştir.
Ebu Davud “Onun haberini bilmiyorum” demiştir
Nesei “Onun kim olduğunu bilmiyorum” demiştir.
Zehebi / Divanu’d Duafa’da “Kendisiyle ihticac edilmez, hüccet
değildir” demiştir.
İbn Hacer : “Munkerul Hadis” demiştir.

• 2- Ziyad İbn Abdullah en-Numeyri el-Basri

Yahya ibn Ma’in : “Daiful Hadis” demiştir.
Ebu Hatim : “Hadisleri yazılır ama ihticac edilmez” demiştir.
Ebu Ubeyde el-Ecri “Ben onu Ebu Davud’a sordum, Ebu Davud onu
zayıfladı” demiştir.
İbn Hibban / Mecruhin’de: “Munkerul Hadis” demiştir.
Dare Kutni :“ Kavi değildir” demiştir.
İbn Hacer : “Daif” demiştir.

Ulemanın Rivayet Hakkındaki Kavilleri

Beyhaki: “Ziyad en-Numeyri teferrüd etmiştir ve ondan Zaide ibn Ebi
Rakkad rivayet etmiştir. Buhari, Zaide ibn ebi Rakkad ondan da Ziyad
en-Numeyri için “Munkerul Hadis” demiştir.
Nevei / Ezkar s.274 de bu rivayet için “Hilye’de, bize zayıf isnadla
rivayet edildi.” Demiştir.
Zehebi / Mizanu’l İ’tidal 3/96 da Zaid’in tercemei halini zikrederken bu
rivayeti zikredip zayıf olduğunu belirtmiştir.
Heysemi Mucmu’z Zevaid 2/165 de “Bezzar onu rivayet etti. Senedinde
Zaid ibn Ebi Rakkad vardır, ‘Buhari onun için ‘munkerul hadis’ demiş,
demiştir.
İmam Ahmed’in Müsned’inin muhakkiklerinden olan Ahmed
Muhammed Şakir bu rivayetin senedinin zayıf olduğunu söylemiştir.

Müsned’in bir diğer muhakkiki Şuayb el-Arnavud da rivayetin zayıf
olduğunu bildirmiştir.
Allame Şeyh Muhammed Nasıru’d Din el-Elbani’de Mişkatu’l
Mesabih’e yaptığı tahric çalışmasında1359 da bu adisin zayıf
olduğunu beyan etmiştir.

PDF OLARAK İNDİR

Allah’ım Receb Ve Şa’banı Bize Mübarek Kıl Ve Bizleri Ramazana Ulaştır

Terceme Ebu Yasir Cihan Elmas
09.05.2020

Allah’ım Receb Ve Şa’banı Bize Mübarek Kıl Ve Bizleri Ramazana Ulaştır yazısı ilk önce üzerinde ortaya çıktı.

Web Üzerinden :

http://www.ilmedavetdernegi.org/wp-content/uploads/2020/05/2-RAMAZAN-DERSLERİ-2-BİR-KULLUK-EYLEMİ-OLARAK-ORUÇ.pdf

Pdf Olarak :

RAMAZAN DERSLERİ – 2 : BİR KULLUK EYLEMİ OLARAK ORUÇ yazısı ilk önce üzerinde ortaya çıktı.

3939 – حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الرَّازِيُّ قَالَ: نا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ عُمَرَ الْجِنِّيُّ قَالَ: نا زَائِدَةُ بْنُ أَبِي الرُّقَادِ قَالَ: نا زِيَادٌ النُّمَيْرِيُّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ رَجَبٌ قَالَ: «اللَّهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِي رَجَبٍ، وَشَعْبَانَ، وَبَلِّغْنَا رَمَضَانَ»

لَا يُرْوَى هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا بِهَذَا الْإِسْنَادِ، تَفَرَّدَ بِهِ: زَائِدَةُ بْنُ أَبِي الرُّقَادِ “

وقال البخاري: منكر الحديث. وقال النسائي: بعد أن أخرج له حديثا في السنن: لا أدري من هو. وقال في الضعفاء: منكر الحديث (و) وقال ابن حبان لا يحتج بخبره.

*[حكم الألباني] (ضعيف) انظر حديث رقم: 4395 في ضعيف الجامع

 “Allah’ım! Recep ve Şa’ban aylarını bize mübarek kıl ve bizleri Ramazan’a ulaştır.”[1] Duası sahih bir hadise dayanmamaktadır. Zira bu hadisin senedinde yer alan Zâide b. Ebi’r-Rukâd adlı kişinin İmam Buhari tarafından munkeru’l-hadîs[2] olduğu ve bu ravinin bir takım hadisçiler tarafından tanınmadığı belirtilmiştir.[3]

———————————————————————————————————————————————————–

عَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى الله عليه السلام: “رَجَبٌ شَهْرُ اللَّهِ، وَشَعْبَانُ شَهْرِي، وَرَمَضَانُ شَهْرُ أُمَّتِي   …   “Recep Allah’ın, Şa’ban benim, Ramazan ise ümmetimin ayıdır

“ضعيف”: ذكره الشوكاني في الفوائد “47، 100، 439″، والزبيدي في الإتحاف “3/ 422″، والعجلوني في كشف الخفاء “1/ 510″، وابن الجوزي في الموضوعات “2/ 124، 205

“Recep Allah’ın, Şa’ban benim, Ramazan ise ümmetimin ayıdır. Her kim Recep ayında iki gün oruç tutarsa ona iki kat ecir vardır. Bu katlardan her biri (nin büyüklüğü) dünyadaki dağlar kadardır.”[4]

[1] Ahmed b. Hanbel, 1/259.

[2] Münker hadis: Zayıf bir ravinin tek başına rivayet ettiği hadis. Münkeru’l-hadis: Bu tür hadisleri rivayet eden ravi.

[3] Nûruddîn Ali b. Ebi Bekr el-Heysemî, Mecmeau’z-Zevâid ve Menbau’l-Fevâid, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 10 cilt, Beyrut, 1988, c: 2, s: 165 (Bâb fi’l-Cumua ve fadlihâ).

[4] Muhammed b. Ali eş-Şevkânî, el-Fevâidü’l-Mecmûa fi’l-Ehâdîsi’l-Mevdûa, Tahk: Abdurrahman b. Yahya el-Muallimî el-Yemânî, 2. Baskı, el-Mektebü’l-İslâmî, Beyrut, 1392 h., s: 100. Bu hadis için ayrıca bkz: Aclûnî, a.g.e., c: 1, s: 423-424, hadis no: 1358.

ÜÇ AYLAR ?

1.HADİSİMİZ

عَنْ أَنَسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى الله عليه السلام: “رَجَبٌ شَهْرُ اللَّهِ، وَشَعْبَانُ شَهْرِي، وَرَمَضَانُ شَهْرُ أُمَّتِي

Enes’ten ; Allah Rasulu Sallahu Aleyhi ve Sellem şöyle dedi: “Recep Allah’ın ayı, Şaban benim ayım, Ramazan ümmetimin ayıdır.”

“ضعيف”: ذكره الشوكاني في الفوائد “47، 100، 439″، والزبيدي في الإتحاف “3/ 422″، والعجلوني في كشف الخفاء “1/ 510″، وابن الجوزي في الموضوعات “2/ 124، 205

Şevkani zayıf olduğunu, İbn’ul Cevzi Mevduat(uydurmalar) bölümünde 124/2 olarak kaydetmiştir. El-Elbani de zayıf olduğunu söylemiş;  silsiletuddaife adlı eseri no: 4400

2.HADİSİMİZ

كَانَ إِذَا دَخَلَ رَجَبٌ قالَ: اللَّهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِي رَجَبٍ وَشَعْبَانَ وَبَلِّغْنَا رَمَضَانَ وَكَانَ إذا كانت ليلة الجمعة قال: هذه ليلة غراء ويوم أزهر(هب ابن عساكر) عن أنس.

“Allah’ım! Recep ve Şa’ban aylarını bize mübarek kıl ve bizleri Ramazan’a ulaştır.”

Recep ayı geldiği zaman edilmesi gerektiği söylenen bu dua Ahmed b. Hanbel’in Müsned adlı kitabında oğlu Abdullah’ın ziyadesi olarak yer almaktadır (Ahmed b. Hanbel, 1/259).

Sahih değil, zayıf bir hadistir. Hadisin senedinde yer alan Zâide b. Ebi’r-Rukâd adlı kişinin İmam Buhari tarafından “munkeru’l-hadîs” olduğu ve bu ravinin bir takım hadisçiler tarafından “tanınmadığı” belirtilmiştir. (el-Heysemî, Mecmeau’z-Zevâid, c: 2, s: 165 (Bâb fi’l-Cumua ve fadlihâ).

İbn Hacer de Tebyînu’l-Aceb bi mâ Verade fî Fadli Receb adlı kitabında, hadis alimi Nesâî’nin Zâide b. Ebi’r-Rukâd hakkında “o kimdir, bilmiyorum” dediğini ve onu münkeru’l-hadîs kabul ettiğini, İbn Hibbân’ın da “onun haberiyle delil getirilmez” dediğini nakletmiştir.

Buhari’nin orijinal lafzı : قَالَ الْبُخَارِيُّ: زَائِدَةُ بْنُ أَبِي الرُّقَادِ، عَنْ زِيَادٍ النُّمَيْرِيِّ مُنْكَرُ الْحَدِيثِ

İMAM ACLUNİ’NİN GÜZEL AÇIKLAMASI

Aclûn “bu hadislerin Kûtu’l-Kulûb, İhyâu Ulûmiddîn, Tefsîr-i Sa’lebî gibi (tasavvuf ağırlıklı) kitaplarda yer almasına aldanılmasın.” [İsmail b. Muhammed el-Aclûnî, Keşfu’l-Hafâ ve Müzîlü’l-İlbâs, 3. Baskı, Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, 2 cilt, Beyrut, 1998, c: 2, s: 410]
Aclûnî de bu kaideye değindikten sonra şöyle diyor:   “Her ne kadar İhyâu Ulûmiddîn, Kûtu’l-Kulûb adlı kitapların yazarları (İmam Gazali ve Ebû Talib el-Mekkî) bu hadisleri zikretse de bu konuda ne sünnette ne de hadis imamlarının yanında herhangi bir (sahih hadis) bulunmaktadır. Çünkü sünnet (onların demesiyle değil) ancak Peygamberin sözü, fiili ve takriri ile sabit olur.” [Aclûnî, Keşfu’l-Hafâ, c: 2, s: 417]

İBN EBİ ŞEYBE’NİN MUSANNAFINDA AKSİNE 2 DELİL

 9851. Hareşe b. el-Hur der ki: Ömer’in Recep ayında insanların ellerine vurduğunu gördüm. Nihayet (yiyecekleri) çanaklara koyup dağıttı ve dedi ki: “Yiyiniz” . Çünkü bu ay, Cahiliye halkının saygı duydukları bir aydır.

9854. Asım  b. Muhammed, babasından bildiriyor: “İbn Ömer, insanların (oruç tutmak suretiyle) Recep ayına saygı gösterdiğini gördüğünde bundan hoşlanmadı.”

SONUÇ

             Receb ayı’nın haram aylardan olduğu doğrudur. Tıpkı Zilkade, Zilhicce, Muharrem gibi. Bir ayın haram ay olması özelde savaşla ilgilidir. Peki neden Recep ayı haram ay diye yapılması istenen bu ibadetler diğer haram aylarda da yapılması istenmiyor?. Gerçi birisi bu yazıdan sonra bahsi geçen haram aylarda da bir takım uyduruk ibadetler yapmaya kalkarsa şaşmamak gerekir.

Zaten Türkiye’de önce inanılır veya ibadet yapılır; birisi delil sorduğunda da kitaplar karıştırılır. Oysa ki Din Kitab ve Sünnet’le kayıt altına alınmıştır. Ve onlardan öğrenilir.

Müslim’in rivâyetinde ise Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur:

(( مَنْ عَمِلَ عَمَلاً لَيْسَ عَلَيْهِ أَمْرُنَا فَهُوَ رَدٌّ.)) [ رواه مسلم ]

“Her kim,  işimiz (dînimiz) üzere olmayan bir iş işlerse, o işlediği şey reddolunmuştur (bâtıldır ve ona itibar edilmez).” (Müslim; hadis no:1718.)

İbn-i Kayyim -Allah ona rahmet etsin- şöyle demiştir:

“Recep ayında oruç tutma ve bazı gecelerini ibâdetle geçirme konusunda zikredilen bütün hadisler, yalan ve iftirâdır.” (el-Menâru’l-Munîf; s: 96.)

Hâfız İbn-i Hacer -Allah ona rahmet etsin- şöyle demiştir:

“Recep ayının, bu ayın tamamını veya bir kısmını oruçla geçirmenin ve bu aya âit bir geceyi ibâdetle geçirmenin fazîleti hakkında delil sayılabilecek hiçbir sahih hadis gelmemiştir.” (Tebyînu’l-Aceb; s: 11.)

Peygamberimizin her ay tuttuğu ve tutulmasını tavsiye ettiği Pazartesi ve Perşembe günü oruçları ile eyyâm-ı bîd denilen her ayın 13, 14 ve 15. günleri tutulan oruçlara Recep ayında da devam edilebilir.

Üç aylar diye kutsal bir dönem var mı? yazısı ilk önce üzerinde ortaya çıktı.

NASIL BİR RAMAZAN GEÇİRMELIYIZ…?.
Ramazan bize neleri hatırlatıyor? Bir ay boyunca neler alıyoruz? Önceki Ramazanlar hangi izleri bırakarak gitti? Mesela: Ramazan sözcüğünü duyduğumuzda, aklımıza ilk gelen, mağfiret ve cennet kelimeleri mi yoksa, yemek ve pide mi? Oruç, cihaddan önce emredildi. Müslümanlar oruç eğitimi görmekle müminler oldular. Şimdi dönüp düşünelim: Oruç bizim için bir eğitim ibadeti mi? Yoksa, açlık ve fakirliğin edebiyatı mı? Şu hadisi şerif-i defalarca okuyup düşünelim “Kim tam bir imanla ve ecrini Allah’tan bekleyerek Ramazan orucunu tutarsa, onun geçmiş günahları mağfiret olunur. (Buhari ve Muslim)

RAMAZAN PROGRAMIMIZ

* Ilk Hamlemiz Nasûh bir tövbe:

Ramazan cennete girmenin en yakın olduğu zamandır. Tövbe için de, Kadir gecesini bekleyecek vaktimiz yoktur. Ne zaman günahlarımızdan sıyrılırsak, o gece bi nevi bizim Kadir gecemizdir.

* İlk işimiz: Orucun Fıkhını Öğrenmek:

Bilmeyen veya aslı gibi öğrenmeyen, istese de güzelini yapamaz. Dinimiz ilim dinidir. Öğrenmek bir ibadettir. Hangi işle meşgul olursak o işin, o ibadetin ahkamını öğrenmek farzdır. Ramazan ayına olan saygımızı göstermesi açısından, sahih bir fıkıh kitabından oruç konusunu okunmalıdır.

* Cemaatle Namaz:

Cemaatle namaz kılmak erkekler için ihmal edilmemesi gerekir.Mümkünse, iki namaz arasını da (bir kaç defalığına da olsa) camide bekleyerek, unutulmak üzere olan sünnetlerden birisini daha ihya etmeliyiz.

* Teravih Namazı:

Teravih Namazı, Ramazan ayının en mühim nafile ibadetlerindendir. Ancak, namazın heybeti ve Ramazan ayının manası ile bağdaşmayacak bir teravih namazı, belki de vebal altına girmemize neden olabilir.

* Sadaka

(En zor ama en makbul ibadetlerden): Alanı Allah’tır, vereni de ben, diyerek sadaka verelim. Önce çok yakın akrabalarımız, komşularımız, mesai arkadaşlarımız ve iman ehl-i kardeşlerimiz şeklinde bir sıralama belirleyelim. Sadakanın kabul edeni Allah olduktan sonra onun azı çoğu olmaz. Ancak, bir taşla iki kuş vurabileceksek onu da kaçırmayalım.Mesela: Hem akrabamız hem de, takva ehl-i olan bir fakir varsa bir taşla iki kuş vurulmuş olur. Belirlenmiş yerlerin dışında farklı sadakalar vermeliyiz. Hayır için kurulmuş ve hizmeti devam eden kuruluşlara

*… Kur’an tilaveti:

Ramazandaki büyüklük, Kur’anın o ayda inmiş olmasındandır. Zikirin en büyüğü Kuran okumadır. İbni Abbas (R.A) Peygamber (S.A.V)’in Ramazan ayında Kur’an-ı daha fazla okuduğunu haber verir. Ne kadar Kur’an okursak o kadar Ramazan ayına dalmış olacağımızı iyi bilelim. Bu kuranı okumayı öğrenmeden geçirdiğimiz +1 ramazan olmasın.

RAMAZANDA NASIL KUR’AN OKUYALIM?

1- O’na en ince ayrıntılarına varıncaya kadar eksiksiz bir iman.
2- Ayetlerindeki ahkâmı ve mucizeleri tefekkür.
3- Muktezasi ile amel.
4- Bir ibadet çesidi olarak tilavet
5- Bir sonraki nesle aktarılması için gerekenleri ifa.

Resulullah ((S.A.V.))’in bu ayda Kur’an okumayı artırdığına bakılırsa, bizim de Her gün sabah ve akşam aynı saatte ve belli bir miktarı (mesela on sayfayı) düşmeyecek şekilde okumamız uygunluk arzeder. Okuyuşumuz, mümkünse sesli olsun. Yanımızdakiler dinleme imkanına sahip iseler onlar da dinlesinler.

Kur’anı okumak gibi dinlemekte bir ibadettir. İyi okuyan bir hafızı dinlememiz de ecirdir. Kur’an okurken, meleklerin okuduğumuz harfleri tek tek saydıklarını, her biri için sevap yazdıklarını bilerek okumalıyız.

*Zikir (Huzurlu kalplerin sahibi olabilmemizin yegane yolu ): Ramazan ayı günleri Allah’ı zikretmemiz için en coşkulu günlerimiz olmalıdır. Zikir bütün yılın ibadeti olmakla beraber, bu günlerde mutlaka artırılarak yapılmalıdır. Bilhassa, sahur vakti, sabah namazı ve iftar saatini, camide namazı beklediğimiz dakikaları ihya etmeliyiz.

* Bir ilim meclisine iştirak edelim: Her gün bir ayetin tefsirini veya bir hadis-i şerifi öğrenelim. Ya da, bir fıkıh meselesini çözelim. Ehlinin bu tip meclisler oluşturmaları için teşvik edelim,katılarak ecre ortak olalım. Ramazan ayını, en büyük amellerden olan Allah için ilim öğrenme ile bir kat daha mamur hale getirelim. Günde on dakikalık bir bilgi, yıllar sonra kitaplar dolusu bilgiye dönüşebilir. Ailemizde okuma gün ve saatleri tespit edelim

* İ’tikaf: Kadir gecesini idrak etme imkanı daha yüksek olur. Başlı başına bir ibadet olan “mescidde ikamet etme” sünnetine alışılır. Günlük alışkanlıklar ve fasid çevreden emin olunulan bir on gün yaşanmış olur. Gece ibadeti ve nasuh bir tevbe için daha nezih bir ortamda bulunulmuş olur. Kalbe tedavi ve ıslah dönemi yaşatılır.

* Kadir Gecesine hazırlık: Aslını idrakten mahrum bırakıldığı nimetlerden birisi de Kadir gecesi nimetidir. Bu gece kandillerle ve simitlerle geçiştirilecek bir gece değildir. O bir gezi ve muhabbet gecesi olamaz. Bunun için Kadir gecesi ile ilgili olarak şu hususlara dikkat edelim:
1- Bu geceyi Allah Teala, Ramazan ayı içinde gizlemistir. 27. Gece diye kesin bir gece yoktur. İşin sırrı da bu

2- Bilhassa son on gün Kadir gecesi için yüksek ihtimalli gecelerdir.
3- Kadir gecesinde ne yapılabilir? Bu soruyu Hz. Aişe annemiz (R.A) Resulullah (S.A.V)’e sorduğunda şu cevabı vermiştir. “O gece şöyle dua et: Allahım! Sen çok bağışlayıcısın, kerimsin, bağışlamayı seversin. Beni bağışla.”

Demek ki, o gece Allah’a el açma gecesidir. Maksat günahlardan kurtulmaktır. Günahlardan kurtulacak amelleri yapmaktır. Bize Kadir gecesini tanıtan sevgili Peygamberimiz (S.A.V), bunun dışında özel bir ibadet bildirmemiştir. Ashab-i Kiram ve diğer selef büyükleri mescidlere kapanıp, bu geceyi çevrelerinden uzak, seccadeleri başında tövbe ve istiğfarla, tefekkürle geçirmişlerdir. Onlardan iyisini yapacak durumda değiliz.

* Ramazanda kardeş çevremizi genişletelim: Ramazan ayında da yeni kardeşlikler kurabilir, dairemizi genişletebiliriz. Allah’ın rahmetini coşturduğu bir mevsimde biz de, bağışlayıcılığımızı daha fazla etkin hale getirip, barışalım, helalleşelim. Oruç tutan müminlerin bir kişi de olsa artması için çabalayalım. Allah’a çağıran, İslam için çırpınan müminlerden olalım. Bıkmadan usanmadan davete, tebliğe devam edelim.

* Aile yapımızı ıslah edelim, toptan Allah’ın ipine sarılalım: Aile üyeleri arasında şeytanın yuvası ile oluşan kopuklukları gidermede Ramazan ayını iyi bir fırsat olarak değerlendirelim. Ramazan ayında bir yandan Rabbimiz’e yakınlık kuracağımız amellerle yoğunlaşırken bir yandan da eşlerimizle bal ayı günlerimizin güzelliklerine gidelim; çocuklarımızı yeni yürümeye başladıkları günlerdeki özlemle kucaklayalım. Böylece onları şeytanın tuzağına düşmemeleri yönünde muhafaza etmiş oluruz. Af bekleyen kullar olarak, affetmesini de bilelim. Anne ve babalarımız yaptığımız hataları “gene çocukluk yaptı işte” diye olgunlukla krşılamalı

* Dua için özel vakit tahsisi:  Oruç tutan mümin Rabbine yakın olduğunu, orucun bu yakınlığı arttırdığını bildiğine göre, dua için en uygun vakitte olduğunu da bilmelidir. Dua edecek çok sebebimiz var! Rabbimize el açmayı ihmal edip, duadan uzak durduğumuzdan bu yana kim bilir neler kaybettik! Rabbim! Rabbim! demenin zevkinden nasıl da yoksun kalmışız.Dualarımız kelimelerle, bazen harflerle sayılacak kadar daraldı. Halbuki Rabbimiz, açılmış eller, nemli gözler arıyor.Efendimiz (S.A.V.) buyurdular ki: “Üç kişinin duası reddedilmez: Adil idareci, iftar edinceye kadar oruçlu ve mazlum”. (Sünen-u’l- Beyhaki).

NASIL ORUÇ TUTALIM ?

*Önce Sahurdan Başlayalım: Sahurdan başlayan bir farklılıkla oruç tutalım. Peygamber (S.A.V.) efendimiz: Sahur yemeğinde bereket olduğunu; ehli kitabın orucu ile bizim orucumuz arasında sahur yemenin fark olarak bulunduğunu; meleklerin sahur sofrasındakilere dua ettiğini haber vermiştir. İftar sofrasındaki bolluk ve farklılığı sahur sofrasına da taşımamız gerekmektedir. Oruca yeni başlayanların bu konuda teşvikine yönelik gayretler içinde olmalıyız. Ebu Davud ve Nesai’ nin rivayet ettiği bir hadiste Peygamber Efendimiz (S.A.V.), Irbad b. Sariye isimli sahabiyi sahur yemeğine davet edip, “bereketli sofraya gel” dediği rivayet edilmektedir. Sahur yemeği, iftar yemeğinin aksine bol olmalıdır. Hadisi şerifler, sahurda bolca yemeyi emir buyuruyor. Sahur sofrası, fecre yakın vakte kadar geciktirilmelidir. Bu da ayrı bir sünnettir. İftar, aksam namazı vakti girer girmez hemen yapılmalı, sahur ise son vaktine kadar geciktirilmelidir.

Sahur yemeği için kalkanlar, o saatte Allah Teala’ nın kullarından taleplerini beklediğini de unutmamalıdır. Nafile namazın ve zikrin, Kur’an okumanın en feyizli sayıldığı zaman dilimidir.

*İftar için hareket ve heyecan içinde olmak gerekir: Bu ümmetin, iftara acele ettiği sürece hayırda olduğu Peygamber (S.A.V.) efendimizin verdiği haberlerdendir. Ayrıca Soframızda tabaklara uzanan el sayısı arttıkça bereketin de artacağını unutmayalım. Besmele ile başlayıp, iftara mahsus duayı okumamız soframızın önemli âdabındandır. Yediklerimiz gözümüzün değil midemizin doyacağı şeyler olmalıdır.

* Soframızda Allah’ın rahmetini celbedecek kimseler bulunsun. Salih müttaki bir kimse, bir yetim, bir dul, gerçekten yemeğe muhtaç bir miskin, hadis, fıkıh okuyan bir talebe… Bunlar misafir değil baş tacıdırlar. Resulullah (S.A.V.) efendimiz onların sayesinde rızık gördüğümüzü haber vermiştir. Başa kakma gibi bir üslup sergileyerek ecrimizi heba etmeyelim. Nihayet biz ona, bir tabak yemek kazandırdık; o ise bize, Rabbimiz’in rızası gibi değer biçilemez bir nimet kazandırdı. Aile efradımızı, bu anlayışı benimser hale getirelim.

* Orucun aslı, bütün organlara eğitim verilmesidir: Sadece aç kalmak oruç değildir. Yalan, iftira ve gıybet gibi dil afetleri, orucu yer bitirir. Hadis-i şerifler yalan konuşan bir insanın orucunu boşuboşuna açlık şeklinde değerlendirmiştir. Midemiz aç iken dil ve göz gibi organlarımız da kontrol altında tutulmalıdır. Oruçlunun sinirlerine ne kadar hakim olacağı Allahu Teala’nın görmek istediği hasletlerdendir. Sevgili Peygamberimiz (S.A.V.), kendisine saldırılması halinde oruçlunun, “Ben oruçluyum, ben oruçluyum” demesini emretmiştir.

* Büyük Risk: Kul Hakkı : Kul haklarından arınmadan yaptığımız ibadet ve hayırların büyük hesaplaşma gününde, alacaklılarımıza verileceğini bilelim. Sevgili ve güzel Peygamberimiz (S.A.V.): “Bu gerçek bir iflastır” diyor.

ŞUNLARDAN UZAK DURALIM

Kur’an’ın haberlerine kulak ve gönül ayıralım. Teknolojiyle aramıza mesafe koyalı.Telefon,tv vs..adamı alim olamaz

Diş sıkılarak geçirilecek kadar kısa bir zaman olan Ramazanı, uykuya teslim etmeyelim.

Rabbim, hakkı ile Ramazan-i şerifi değerlendiren kullarının zümresine ilhak eylesin. Amin

Nasıl bir ramazan geçirmeli yazısı ilk önce üzerinde ortaya çıktı.