Pazariçi, Ordu Cd. No:306, 34240 Gaziosmanpaşa/İstanbul
+90 (0534) 625 48 49
ilmedavetdernegi@gmail.com

Elleri Göbeğin Altına Bağlama Rivayeti Sahih Değildir

Namazda elleri göbeğin altına bağlama ameli, senedi zayıf olan rivayetlere dayanmaktadır. Hanefilerin ameli bu zayıf rivayetler üzeredir.

Halbuki Hanefi ulemasından, Umdet’ul-Kari sahibi Ayni ve Nasbu’r-Raye sahibileyle’i r.h bu rivayetin isnadının sahih olmadığına kaildirler. İleride zikredeceğimiz gibi hadis ulemasının cumhuru da bu rivayetin zayıflığında ittifak etmişlerdir. Rasûlullah s.a.v sabit olan amel, elleri göğsün üzerine koymaktır.

 حدثنا محمد بن محبوب، ثنا حفص بن غياث، عن عبد الرحمن بن إسحاق، عن زياد بن زيد، عن أبي جحيفة أن عليّا رضي اللّه عنه قال : [ من ] السنة وضع الكف على الكف في الصلاة تحت السرة                                                                   

{ … Ebu Cuheyfe’den, şöyle dedi : Ali r.a namazda sünnet olan, sağ eli sol elin üzerinde göbeğin altına koymaktır dedi.}

Ahmed : 1/110 – Ebu Davud : 1.c.756.n da zayıf bir senedle rivayet etmişlerdir.

Bu hadis Ebu Davud’un İbnu’l-Arabi nüshasından başka nüshalarında sabit değildir. Ve senedinde, Abdurrahman İbnu İshak El-Kufi El- Vasili vardır.

Ebu Davud … :  ahmed İbnu Hanbel’in İshak için zayıf dediğini işittim dedi.

Ebu Talib … : Ahmed İbnu Hanbel’den naklederek İshak hiç bir şey değildir, hadisi münkerdir dedi. Edduri, İbnu Main’den, İshak zayıf dır dedi.

İbnu Saad … :  Ya’kub İbnu Süfyan, Ebu Davud, Nesei ve İbnu Hıbban, İshak için zayıfdır dediler.

Buhari … : ” fihi nazar ” ( yani onda şübhe vardır ) dedi.

İbnu Huzeyme … :  İshak’ın hadisiyle amel olunmaz dedi.

Ebu Hatim … :  İshak’ın hadisi münkerdir, onunla amel olunmaz dedi.

Beyhaki … :  İshak hadis de metruk’tur dedi.

Ve yine bu rivayetin senedinde, Ziyad İbnu Zeyd El-A’sem El-Kufi vardır ki :

Ebu Hatim onun için meçhuldür dedi. Ziyad ‘in Ebu Davud’da bir tek hadisi vardır. O da yukarıda Ali r.a’dan olan rivayetidir.

Hanefilerin  delillerinden olan başka  zayıf bir rivayet :

حدثنا مسدد، ثنا عبد الواحد بن زياد، عن عبد الرحمن بن إسحاق الكوفي، عن سيار أبي الحكم، عن أبي وائل، قال: قال أبو هريرة: أخذُ الأكفِّ على الأكفِّ في الصلاة تحت السرة. 

قال أبو داود: سمعت أحمد بن حنبل يضعف عبد الرحمن بن إسحاق الكوفي.

{ … Ebu Vail’den, şöyle dedi Ebu Hureyre r.a namazda ellerin vaziyeti, biri öbürkünün üzerinde göbeğin altına koymaktır, dedi.}

                   Bu hadisi Ebu Davud : 1.c.758n.  zayıf bir senedle rivayet etmiştir.

Bu rivayetin senedinde de – bir önceki rivayette – bahsi geçen Abdurrahman ibn İshak el-Küfi vardır ki, Terceme’i hâlini yukarıda zikretmiştik …

Yine onların delillerinden başka bir zayıf rivayet.

حدثنا محمد بن قدامة يعني ابن أعين عن أبي بدر، عن أبي طالوت عبد السلام، عن ابن جرير الضبي، عن أبيه قال: رأيت عليّا رضي اللّه عنه يمسك شماله بيمينه على الرسغ فوق السرة. 

قال أبو داود: وروي عن سعيد بن جبير ” فوق السرة ” وقال أبو مجلزٍ: ” تحت السرة ” وروي عن أبي هريرة وليس بالقوي.

{ … İbnu Cerir, babasından Ali r.a’nun sağ eli ile sol bileğini tutarak göbeğinin üzerine koyarken gördüğünü haber verdi. }

Bu hadisi Ebu Davud : 1.C.757.N  zayıf bir senedle rivayet etmiştir.

Bu rivayetin senedinde de Ali r.a’dan rivayet eden Cerir Ed-Dabbi vardır ki. Ali r.a’dan rivayeti bilinmiyor.

Ebu davud şöyle dedi : “ Said bin Cübeyr’den göbeyin üstünde,Ebu Miclez’den ise “ göbeyin altında “ diye rivayet edildi. Ebu Hureyre’den de rivayet edildiyse de bunlar kuvvetli değildir. 

Ebu Davud : 1.c.757.n

Yukarıda da görüldüğü gibi, Meşhur Hadis âlimlerinin ittifakı ile, Hanefılerin delilleri olan ” göbek altına veya üstüne ” el bağlama rivayetleri zayıfdır. Ve sağlıklı olmayan bu rivayetlerle de amel edilemiyeceği açık bir gerçektir.

Ebu Hanife’ye tabi olduklarını iddia eden arkadaşlara, İbnu Abidin’in haşiyesi 1/63 de Ebu Hanife’ye isnad edilen şu sözü hatırlatmakta faide görüyorum : ” Hadis sahih oldu mu, işte benim mezhebim odur.”  Aklı selim olan kişiye, İmam’ının bu sözü kâfidir.

İşin garip yönü ; Hanefi mezhebine tabi olduklarını söyleyen bütün bayanlar ellerini göğüs üzerine bağlarlar. Halbuki Allah Rasulü s.a.v namazı tarif ederken kadın erkek ayırımı diye bir şey yapmamıştır. Bunu yaptığını iddia edenler varsa,bunun delilini getirmeleri gerekir.

Öyleyse şu soruyu sormak gerekir ; “ acaba Hanefi mezhebine tabi olduklarını söyleyen bu hanımlar neden ellerini göğüsleri üzerine bağlıyorlar ? Yani hangi delile dayanarak bunu uyguluyorlar ? “ 

        Rabbim bizlere ; dinimizi sağlıklı bir şekilde yaşamamızı nasip etsin. Amin

Vel hamdu lillahi rabbil alemin 

                                          Tacuddin el Bayburdi